Warning: Creating default object from empty value in /home/berria/berria.euskaljakintza.com/wp-content/themes/canvas/functions/admin-hooks.php on line 160

Erdarakadak 2

EHUko Azpidazkitik hartua:

ERDARAKADAK

Hizkuntza guztiek egin behar dute egoera berrietara egokitzeko ahalegina, hizkuntza txiki nahiz handi izan. Denek egin behar dute aldaketa, biziko badira. Bide horretan dugu euskara, baina gure herria txikia da; eta gainera, hizkuntza handi biren aldamenean bizi da. Txikia eta makala delako euskara, eta handiak eta indartsuak, berriz, frantsesa eta gaztelania askotan erabiltzen ditugu gure hizkuntzak propio ez dituen hainbat hitz edota esamolde.

Eguneroko jarioan asko dira erabiltzen ditugun erdarakadak, bai ahozko komunikazioan, baita idatzizkoan ere. Eskuliburu honen “Idaztean” atalean, estiloan, horietako batzuen azalpena duzu
(Estiloa) baina hona hemen baliagarri izango duzun hitz zein esamolde batzuen zerrenda:

ERDARAKADA
HOBETO
Langileak adostasunera heldu ziren Langileak ados jarri ziren
Antitabako kanpaina indartu dute bulegoan Tabakoaren aurkako kanpaina indartu dute bulegoan
Bere erantzunak arreta deitu zidan Bere erantzunak atentzioa eman zidan
Gaizki aurkitzen da Gaizki dago
Guggenheim museoa Bilbon aurkitzen da Guggenheim museoa Bilbon dago
Bilboko biztanleriak behera egin badu, Gasteizkoak gora Bilboko biztanleriak behera egin du; Gasteizkoak, berriz, gora
Emaitza baikorra lortu genuen bileran Emaitza ona/Emaitza positiboa/Emaitza itxaropentsua lortu genuen bileran
Bakoitzak ikus dezala zer egin Norberak ikus dezala zer egin
Baldintza txarrean Egoera txarrean/Txarto
Baimen bat behar da Baimena behar da
Oso liburu eder bat irakurri du Oso liburu ederra irakurri dut
Inozo batzuk zarete Inozo hutsak/Inozo galantak zarete
Orain ezin dut hitz egin eta beranduago deituko dizut Orain ezin dut eta geroago deituko dizut
Konortea berreskuratu zuen Bere onera etorri zen
Proposamen berri bat egin digute Beste proposamen bat egin digute
Beste egunean hitz egin zuen jardunaldietan Lehengo egunean hitz egin zuen jardunaldietan
Irakasle bezala aritu zen Irakasle aritu zen
Sorginak printzea igel batean bihurtu zuen Sorginak printzea igel bihurtu zuen
Langileen erdiak euskaldunak diren bitartean, beste erdiak, erdaldunak Langileen erdiak euskaldunak dira, eta beste erdiak, erdaldunak
Kargutik bota dute Kargutik kendu dute
Siesta ederra bota dugu arratsaldean Siestaederra egin dugu arratsaldean
Bi itsasontzi desagertu dira Bi itsasontzi galdu dira
Etxetik desagertu da Etxetik falta da
Hizkuntza asko desagertu dira munduan Hizkuntza asko galdu dira munduan
Alderdi desberdinak bat etorri ziren Alderdi guztiak/Alderdiak bat etorri ziren
Formatu desberdinetan aurkeztu zuten Hainbat formatutan aurkeztu zuten
Diru-kopuru handia biltzea espero dute diputazioek aurtengo errenta­?aitorpenean Dirutza handia biltzea espero dute diputazioek aurtengo errenta­?aitorpenean
Irteteari ekin zion Irten (egin) zen
Erdi-erdian jotzen dudala Erdi-erdian jo baietz!
Goazen azkar, berandu dela Goazen azkar, berandu da eta
Arazo hori hamasei urteko gazteen artean ematen da Arazo hori hamasei urteko gazteen artean gertatzen da
Futbol-txapelketako azken jardunaldian sei berdinketa eman dira Futbol-txapelketaren azken jardunaldian sei berdinketa gertatu/jazo/izan dira
Ardura hori daraman epailea Horretaz arduratzen den epailea/Ardura hori duen epailea
Sarrikora daraman bidea berritzen ari dira Sarrikoko bidea/Sarrikora doan bidea berritzen ari dira
Gobernuak daraman politika Gobernuaren politika/Gobernuak duen politika
Ondo eramaten gara Ondo konpontzen gara
Epaiak aurreikuspenei erantzun die Epaiak espero zenaeman du
Errudunari espedienteazabalduko zaio Errudunari espedienteaegingo zaio
Ingelesa ezagutzen du Badaki ingelesez
Langabeziak jaitsiera garrantzitsua ezagutu du Langabeziak behera egin du nabarmen
Ezagutzera eman diot datorren astean amaituko dela eskabidea aurkezteko epea Aditzera emandiot datorren estean amaituko dela eskabidea aurkezteko epea
Istripu garrantzitsu bat gertatu zen Istripu larri bat gertatu zen
Gaurkoan lehendakaria Madrilera joango da Gaur lehendakaria Madrilera joango da
Esne berezi horien salmenta botiketan gauzatzen da Esne berezi hori botiketan saltzen da
Funtzionarioen gehiengoak baiezko botoa eman du Funtzionario gehienek baiezkoa eman dute
Alkandora hori oso ondo geratzen zaizu Alkandora horrek oso ondo ematen dizu
Bost langile hilik gertatu dira Bost langile hil dira
Lanean hasteko gogoak dauzkat Lanean hasteko gogoa daukat
Aurkezpenarekin hasiko gara Aurkezpena egiten hasiko gara/Aurkezpena egingo dugu
Hortik dabil Patxi? Patxi hor (al) dago/da?
Sailburuaren erantzunak irakurketa bikoitza du Sailburuaren erantzuna bi aldetatik azter daiteke
Herri horretan etxe isolatu batzuk baino ez daude Herri horretan etxe bakan batzuk baino ez daude
Baimenak behin­?behineko izaera izango du Baimena behin-behinekoa izango da
Izaera publikoko erakundeak Erakunde publikoak
EPSV izenez ezagutzen direnak EPSV deritzenak/EPSV esaten zaienak
Administratzaileak jakitera eman duenez… Administratzaileak aditzera eman duenez…
Bazkaldu eta gero jarraitukodute bilerarekin Bazkaldu eta gero jarraituko dute bilera
Dekretu-egitasmoak aldaketa batzuk jasan ditu Dekretu-egitasmoak aldaketa batzuk izan ditu
Zein paper jokatu behar duzu bilera horretan? Zein da zure eginkizuna bilera horretan?
Akats larriak egiten diren kasuetan ez da azterketa zuzentzen jarraituko Akats larriak egiten direnean ez da azterketa zuzentzen jarraituko
Kasu horrek ez du eraginik izango lanpostu­?banaketan Auzigai horrek ez du eraginik izango lanpostu banaketan
Kasu horretan oraindik ez dute lekukoek deklaratu Auzi horretan oraindik ez dute lekukoek deklaratu
Titularrarengaixotasunaren kasuan, ordezkoa jarriko da haren tokian Titularra gaixorik badago, ordezkoa jarriko da haren tokian
Arazoa sakonki aztertu behar da Arazoa sakonaztertu behar da
Teorikoki erabakia zuzena da, baina praktikan ez Teorian erabakia zuzena da, baina praktikan ez
Asteleheneko bileran jende gehiegi zegoen eta ez nekien non kokatu Asteleheneko bileran jende gehiegi zegoen eta ez nekien non jarri/eseri
Unibertsitateko behin-behineko langileen kolektiboak oposizioetarako deialdia egiteko eskatu du Unibertsitateko behin-behineko langileek oposizioterako deialdia egiteko eskatu dute
Zurekin konparatuta gaztea da Zurealdean gaztea zen
Udal-zerbitzu teknikoen luzatutako txosten teknikoan jasotzen dira baldintza guztiak Udal-zerbitzu teknikoek egindako txosten teknikoan jasotzen dira baldintza guztiak
Arazoak prozesu luzea dauka Arazoak luze joko du
Zuzendari-mailako bilera izan zen ostegunean Zuzendarien bilera izan zen ostegunean
Bere iritzia lehengoan mantendu du Lehengo iritziari eutsi dio/Eutsi egin dio bere iritziari
Lehendakariak elkarrizketak mantendu zituen alderdi guztiekin Lehendakariak elkarrizketak izan zituen alderdi guztiekin
Nola edo hala mantendu zuen oreka Nola edo hala gorde zuen oreka
Oso ondo menderatzen du euskara Oso ondo daki euskaraz/Oso ondo hitz egiten du euskaraz
Pena merezi du lanean saiatzea, gauzak txukun egiteko Merezi du lanean saiatzea, gauzak txukun egiteko
Mila bider esan nion lana garaiz amaitzeko Hamaika bider/Hamaikatxotan/Makina bat aldiz esan nion lana garaiz amaitzeko
Min egin naiz orkatiletan Min hartu dut orkatiletan
Erakundearen ordezkari moduan joan zen Erakundearen ordezkari joan zen
Idazkariarekin telefonoz hitz egiten nengoela, deia moztu egin zen Idazkariarekin telefonoz hitz egiten ari nintzela, deia eten egin zen
Leioarako bidea moztu egin behar izan dute Leioarako bidea itxi egin behar izan dute
Gure fakultatean argi-indarra moztu egin zutenez ezin izan genuen lana bukatu Gure fakultatean argi-indarra kendu egin zutenez, ezin izan genuen lana bukatu
Teknikarion zeregina gomendioak ematera mugatzen da Teknikarion zeregina gomendioak ematea da/ematea besterik ez da
Kultur munduari emandako diru-laguntzak Kulturari emandako diru-laguntzak
Garbitzaileak greba gogor batean murgildu dira Garbitzaileak greba gogorra egiten ari dira
Sindikatuak negoziazioetan murgildurik daude Sindikatuak buru-belarri ari dira negoziatzen
Herriko jaietan murgilduta gaude Herriko jaiak bete-betean ospatzen ari gara
Hori da unibertsitateko eraikin nagusiena Hori da Unibertsitateko eraikin nagusia
Neurri politikoak hartu beharko dituzte Erabaki politikoak hartu beharko dituzte
Lau metro neurtzen ditu Lau metro luze da/Lau metroko luzera dauka
Zenbat neurtzen du mahai honek? Zer neurri du mahai honek?/Zein da mahai honen neurria?
Nire amarekin joan naiz udaletxera Amarekin joan naiz udaletxera
Niretzat, emaitzak ez dira hain onak Nire ustez, emaitzak ez dira hain onak
Gobernutik ekonomiaren garapena lortu nahi da Gobernuak ekonomiaren garapena lortu nahi du
Idazkari berria bulegotik ikusi dut gaur goizean Idazkari berria bulegoan ikusi dut gaur goizean
Zuzendaria Madriletik dabil Zuzendaria Madrilen dabil
Arau-hauste larri bat osatzen du Arau-hauste larria da
Sindikatuak enplegu osoa eskatzen du Sindikatuak guztiontzako enplegua eskatzen du
Terminologiari buruzko jardunaldia bihar ospatuko da Terminologiari buruzko jardunaldia bihar izango da
Arkitektoak kontu horretan jokatzen duen papera Arkitektoak kontu horretan duen zeregina
Pertsonalki joango naiz Ni neu joango naiz
Gure asmoa planteatu diegu Gure asmoa adierazi/azadu diegu
Bere egitasmoak porrota ezagutu zuen hasiera­?hasieratik Bere egitasmoak porrot egin zuen hasiera­?hasieratik
Posible da errektorea ere etortzea Baliteke errektorea ere etortzea/Litekeena da errektorea ereetortzea
Irabazteko posibilitate asko du Irabazteko aukera ederra du
Arazo puntualak sortu dira Unean uneko arazoak sortu dira
Gai puntual batzuk eztabaidatu ziren bileran Gai jakin batzuk eztabaidatu ziren bileran
Alderdi hori irabazle suertatu da hauteskundeetan Alderdi horrek irabazi du hauteskundeetan
Lau hildako suertatu dira Lau hildako izan/gertatu dira
Horrek amaiera suposatuko du Hori amaiera izango da/Horrek amaiera ekarriko du
Suposa dezagun gaur datorrela Demagun/Jo dezagun gaur datorrela
Suposatzen dut etxean egongo dela Uste dut etxean egongo dela
Tropeletik ihes egin zuen helmugatik bi kilometrora harrapatua izateko Tropeletik ihes egin zuen, eta helmugatik bi kilometrora harrapatu zuten
Orain ezin dut hitz egin, eta gero deitzen dizut Orain ezin dut hitz egin, eta gero deituko dizut
Joaten gara zerbait erostera? Joango (al) gara zerbait erostera?
Berandu etortzea huts larri dela ulertukoda Berandu etortzea huts larritzat joko da
Bilera igandean egokitzen bada, astelehenean egin behar dela ulertuko da Bilera igandean egokitzen bada, horrek esan nahi du astelehenean egin behar dela
Ez ibili adarretatik eta zentratu zaitez Ez ibili adarretatik eta jo ezazu harira
Zaharren zentroa irailean zabalduko dute Zaharren egoitza/Zaharren etxea irailean zabalduko dute
Pirataz mozorrotuta etorri zen festara Pirata jantzita etorri zen festara
Irakaslearen zorionak dira Irakaslearen urtebetetzea da
Botanika­?ikasleei zuzendutako ikastaroa Botanika­?ikasleentzako ikastaroa
Telegrama zuzendu zion Telegrama bidali zion

Hiztegi Batuko ZENBAIT HITZ

Maite Goñi (euskaljakintza)

No comments yet.

Utzi erantzuna

-->