euskara

iz. Euskal Herriko hizkuntza. • euskara batu. Euskaltzaindiak proposatutako euskara-eredu bateratua. || euskara garbi. 1. Euskara argia eta ulerterraza. 2. Maileguzko hitz eta esapideak, hizkuntzan aspaldi txertatuak zein hartu berriak, baztertzen dituen euskara-eredua, Sabino Aranaren eraginez indarra hartu zuena.

Euskararen historia eta ezaugarriak (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

Orotariko Euskal Hiztegian:

euskara (AN-gip-larr-erro, Ae; SP (s.v. eskara), Lar, Añ, Dv, H; h- VocBN, H), euskera (V, G, AN; Añ, Dv), euzkera (V-arrig-oroz-m-gip), euskala (V-gip), eskuara (L, B, BN; Lar, Dv (s.v. eskara), H; h- VocBN, H), eskuera (V-ger-m-gip, G-goi-nav), eskara (AN-gip, L-côte; Urt I 5, SP, Dv, H), eskera (Lcc), eskoara, euskiera (V-oroz), auskera (AN-araq), uskara (AN-gip-5vill-ulz, Ae, Sal, S (ü-); Gèze (ü-), Dv (s.v. eskara); H), oskara (AN-araq), uskera (V-arr-oroz, AN-ulz-erro-olza-gulina), uskaa (AN-ulz, S (ü-)), uska (ü- S), uxka. Ref.: A (eskara, eskuara, eskuera, euskara, euskera, üskaa, uskara, uskera); EI 289; Lrq (üskara); Etxba Eib (euskala, euskeria); Berriat Bermeo 386; Iz Als (eskueriakin), ArOñ (éuskeria); Echaide Nav 260; Elexp Berg.

Beste hizkuntza batzuetan: (Elhuyar eta Word Reference hiztgiak)

Es lengua vasca, vasco, vascuence, euskera
Fr langue basque
Ing Basque [language]
Port basco, vasconço

 

KONTRAPAS
Bernat Etxepare, 1545

Euskara,
jalgi hadi kanpora!

Garaziko herria
benedika dadila,
euskarari eman dio
behar duien tornuia.

Euskara,
jalgi hadi plazara!

Bertze jendek uste zuten
ezin eskriba zaiteien;
orai dute forogatu
enganatu zirela.

Euskara,
jalgi hadi mundura!

Lengoajetan ohi hintzan
estimatze gutitan;
orai aldiz hik behar duk
ohorea orotan.

Euskara, habil mundu guzira!
Bertzeak oro izan dira
bere goien gradora;
orai hura iganen da
bertze ororen gainera.

Euskara!

Baskoak orok preziatzen,
euskara ez jakin arren,
orok ikasiren dute
orai zer den euskara.

Euskara!

Oraidano egon bahiz
inprimitu bagerik,
hi engoitik ebiliren
mundu guzietarik.

Euskara!

Ezein ere lengoajerik
ez franzesa ez berzerik
orai ez da erideiten
euskararen parerik.

Heuskara,
jalgi hadi dantzara!

Basquepoetry.net