Tagged: L Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 8:43 am on 2014/07/11 Permalink | Reply
    Tags: L   

    lekaxin 

    Ik. zizahori iz. MIKOL. Poliporaleen ordenako onddo basidiomikotinoa. Horia edo laranja-horixka da eta ertz uhindua duen txapel ganbil edo laua, orri irregularrak eta hanka lodi eta zilindrikoa du. Oso preziatua da sukaldaritzan (Cantharellus cibarius). (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    lekaxin (BN-mix, S; H), lekazin (BN; VocBN). Ref.: Alth Bot 5; A (lekazin, lekaxin). Etim. Del gasc. lecassine.

    “Petit champignon jaunâtre” VocBN. “Especie de seta comestible pequeña, amarillenta y temprana” A. “Chanterelle” Alth Bot. Gure Xuberoko lekaxiña, gorrintxa ta zuen Gipuzkoko Kurrintto ta arraultz-perretxikoak, zartagiñan olioakiñ erreak. Lh Itzald II 105. Etzuen norbeitek lekaxin edo beste zerbeit onjo mota bildu. GH 1935, 14.

    Sinonimoak: iz.
    [zizahori] : (Micol.) zizahori (tekn.) (Cantharellus cibarius) ; urreziza (Elhuyar Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (Mikol.) rebozuelo (Cantharellus cibarius)
    fr girolle
    en chanterelle

    Entzun:

    Oporretan zegoen, eta bazkalordurako iritsi zen, lekaxin batzuekin.

    lekaxin (@karhobi)

    Informazio gehigarria (micoValdorba):

    REBOZUELO, ZIZAHORI, SIESTA
    Cantharellus cibarius Fr.

    Otros nombres:
    Castellano: Seta de haya (Rioja); Cabrilla; Santerella; Seta de San Juan
    Vascuence: Zizahori (Aézcoa, Baztán, Larraun, Ulzama); Saltsa perretxikoa; San Juan perretxiko; Txaltxatua; Lekazina; Xixa; Urre perretxikoa; Baina; Txaltxia (Bergara); Urri ziza en Leiza y Yanci (Cinco Villas), Zizeta (Alsasua) ; Pago ziza en Eraso (Imoz); Ziza en Etxalar (Cinco Villas) y Goizueta ; San Juan Ziza en Torrano (Ergoiena)
    Catalán: Rossinyol; Vaqueta; Ginesterola; Picornell; Agerola
    Gallego: Cantarela
    Francés: Chanterelle commune; Girolle; Chevrette; Créte de coq

     
  • Maite 8:30 am on 2014/07/04 Permalink | Reply
    Tags: L   

    lerroburu 

    iz. Kazetaritzan artikuluak, erreportajeak, editorialak, etab. labur aurkezten dituen esaldia, karaktere lodiago edo handiagoz idatzi ohi dena.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoan, ‘titulu’))

    Sinonimoak: iz.

    [lerroburu]: titulu

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es titular
    fr gros titres
    en headline
    port manchete

    Entzun:

    Geroxeago, baina, lerroburu deigarriren bat irakurri zuen han-hemenka. [Eguzki beltzaren sekretua, Alberto Ladron Arana (Elkar, 2004)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    Titulu nagusietara jota, leiho eta tartekiak albo batera utzita, ez dira egunean zortzi-hamar baino gehiago aipu markak dakartzaten lerroburuak. [Hizlandia, Iñigo Aranbarri  (Susa, 2006)] (Egungo euskararen Hiztegia)

    lerroburu (Berria.eus-eko azala gaur)

     
  • Maite 8:23 pm on 2014/06/19 Permalink | Reply
    Tags: , L   

    lokamuts 

    iz. Amets txarra, larritasuna edo beldurra eragiten duen ametsa. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoan, ‘amesgaizto’)

    Sinonimoak: iz.

    [amesgaiztoa]: amesgaitz, amesgaizto, inguma (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es pesadilla
    fr cauchemar
    en nightmare
    port pesadelo

    Entzun:

    Dokumentala amaitu eta atoan Sleepers filma etorri zitzaidan gogora, eta urdaia eztarrian lotaratu nintzen, izan nitzakeen lokamutsen beldur. [Wonderful life, Goizalde Landabaso (Larrepetit, 2014-06-10)] (Berria.info)

    lokamuts (Wikimedia Commons)

     
  • Maite 8:32 am on 2014/05/17 Permalink | Reply
    Tags: L   

    laster-marka 

    Interneteko orri baten edo dokumentu baten erreferentzia, arakatzaileak gordetzen duena gero orri edo dokumentu horretara zuzenean joan ahal izateko. Netscape Navigator arakatzaileak erabiltzen du izendapen hau.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.
    [laster-marka] : gustuko esteka, gogokoa

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es marcador, favorito(s)
    fr signet, favori(s)
    en bookmark, favorite(s)

    Entzun:

    Bada oraindik laster-markak ordenagailuan gordetzen dituenik. Arazoa dator beste ordenagailu bat erabiltzean: ez badituzu gailuak sinkronizatzen, ordenagailu zehatz batean gordetako laster-markak ez dituzu eskura izango beste batean. Onena laster-markak gizarte-markatzaile batean gordetzea izaten da. Hurrengoan azalduko dugu zer diren gizarte-markatzaileak.

    laster-marka (IconFinder CC, Everaldo Coelho)

     
  • Maite 10:50 am on 2014/05/01 Permalink | Reply
    Tags: L   

    langile 

    1. iz. Lan egiten duena. 2. iz. Lanbide jakin batean sari-truke aritzen dena; batez ere industrian lan egiten duena. Ugazaba eta langileak. Fabrika-langilea zela, ez nekazaria. 3. iz. eta izond. Lan egitera emana, lan asko egiten duena, lanerako zaletasuna duena. Zintzoa, leiala, langilea. 4. iz. ZOOL. Intsektu sozialetan (inurri, erle, etab.etan) koloniarentzat lan egiten duen banako antzua (eme antzuak izaten dira).  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    langile iz.
    [behargina]: lanari, proletario, behargin Bizk., langin Bizk., behargile zah., trabailari Ipar. zah.
    [lana]: g.e.lan, trabailu Ipar., behar Bizk.

    langile izond.
    [lan asko egiten duena]: behargile, behargin Bizk., langin Bizk.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) iz. trabajador, -a; operario, -a; empleado, -a (2) iz. obrero, -a; trabajador, -a (3) iz. (Zool.) obrero, -a (4) iz./izond. trabajador, -a; hacendoso, -a; activo, -a
    fr (1) iz. ouvrier, -ère ; travailleur, -euse (2) iz./izond. laborieux, -euse ; actif, -ive
    en (1) iz. worker, employee; [administraziokoa] clerk (2) iz./izond. hard-working, industrious
    port (1) iz. trabalhador(a), empregado(a), operário(a) (2) iz./izond. trabalhador(a)

    Entzun:

    Langileen Nazioarteko Eguna edo Maiatzaren Lehena[1] langileen mugimenduaren nazioarteko jaieguna da.

    II. Internazionalak, 1889an eta Parisen, aldarrikatu zuenetik[2] Chicagoko martiriak omentzeko eta langileen eskubideen eskabidea egiteko eguna da, nahiz eta herrialde askok onartu ez. 1886ko maiatzaren 1ean Chicagon sindikalari anarkista batzuk greba bat hasi zuten zortzi orduko lanaldia eskatzeko. Hiru egun pasa ondoren, grebaren une gorenean Haymarketeko matxinada piztu eta greba bukatzeko zortzi langile epaitu eta bost heriotza-zigorra jaso zuten[3].  [Langileen Nazioarteko Eguna, Wikipedia]

    langile (Langileen Nazioarteko Eguna, Wikimedia Commons)

     
  • Maite 8:58 am on 2014/04/24 Permalink | Reply
    Tags: L   

    lohi-estali 

    izond. Ehun, kolore, etab.i buruz, orbanak ondo estaltzen edo disimulatzen dituenaz esaten da.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoan, ‘zikin-estali’)

    Orotariko Euskal Hiztegian:

    LOHI-ESTALI. “(V-ger), litm., oculta manchas. Se dice de las telas en las cuales se conocen poco las manchas” A.

    Eibarko berbak eta esakerak (A. SARASUA, 2002)

    lohiestali. Zikiña igartzen ez dan erropia. (Color sufrido que disimula lo sucio)

    Sinonimoak: izond.
    [zikin-estalia] : zikin-estali (Orotariko Euskal Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar, 5000 adorez eta Word Reference hiztegiak):

    es (referido a los colores) sufrido/da
    fr (color) peu salissant(e)
    en (of colour) that does not show the dirt
    port (color) que disfarça a sujeira [el negro es un color muy sufrido: a cor preta que disfarça bem a sujeira.]

    Entzun:

    Arropa lohi-estalia erosi behar izaten diot beti: siempre le tengo que comprar ropa de colores sufridos

    Mahoizko frakak lohi-estaliak dira: los pantalones de mahon son de colores sufridos

    lohi-estali (FlickrCC, Ian ;cKellar)

     
  • Maite 10:24 am on 2014/04/23 Permalink | Reply
    Tags: L   

    leitu 

    du ad. 1. (B) Izoztu. Hotzez leituta gelditu zen.  2. (herr.) Irakurri. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: ad. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    [izotza egin]: Bizk.hormatu, izotza egin, izoztu, karroindatu Ipar., leia egin Bizk., jelatu Gip.
    [isurkariak izotz bihurtu]: Bizk.izoztu, hormatu Ipar., jelatu Gip.
    [irakurri]: beh.irakurri

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) (B) helar(se), congelar(se) (2) (herr.) leer
    fr (1) (se) geler, (se) glacer (2) lire
    en (1) to freeze (2) read
    port (1) gelar-se, congelar-se (2) ler

    Entzun:

    Bere liburuek apaletan diraute, leitu barik, erran gabe doa: esku bat esku bat da beti, eta errazagoa eta atseginagoa zaigu inori eskutik heltzea, liburuari heltzea baino.  [Neguko zirkua, Harkaitz Cano (Susa, 2005.)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    Hori da ikaragarriko liburua, biziki hunki nauena eta behar dutana berriz leitu, eta harekin gustian joan ninteke zeren izigarri aberatsa baita.  [Ez da musik, Menane Oxandabaratz (Elkar, 2006)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    Hotzez leituta geratu zen. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    leitu (DevianArt, CurlyDeea)

    leitu (FlickrCC, ThomasLife)

     
c
compose new post
j
next post/next comment
k
previous post/previous comment
r
reply
e
edit
o
show/hide comments
t
go to top
l
go to login
h
show/hide help
shift + esc
cancel