Tagged: L Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 9:00 pm on 2014/08/25 Permalink | Reply
    Tags: L   

    lukurreria 

    iz. Maileguz ematen den dirutik gehiegizko korritua ateratzea; horrela jokatzen duenaren nolakotasuna.   (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.
    [lukurantza]
    lukuru, lukurantza Ipar., logreria Bizk. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

    es usura, interés excesivo, avaricia
    fr usure
    en greed; usury
    port usura, avareza

    Entzun:

    Erlijio kristauak lukurreria debekatzen zuen. Hau da, dirua maileguan uztea interes baten truke. Juduek antzeko debekua zuten, baina zirrikitu batekin: baimenduta zuten kristauei maileguak ematea eta kobratzea. Horri esker, finantza zerbitzuetan trebatu ziren judu ugari. [Jatorri historikoen peskisan, Jon Fernandez - Ivan Santamaria (Ekonomia atzerako ispilutik (eta V))] (Berria.eus, 2014-08-24)

    Oso arriskutsua zen, ordea, itsasoko bidea, askotan iruzurrez betea, eta ez zegoen lan-klase haietara prestatzen zen itsasontzi askorik; bestalde, hartan saiatzen ziren ontzi urrietako patroi batzuek, lukurreriak jota, gero eta diru gehiago eskatzen zuten bidaia-txartelagatik. [Ihes betea, Anjel Lertxundi (Alberdania, 2006)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    lukurreria (Wikimedia Commons)

     
  • Maite 10:29 pm on 2014/07/24 Permalink | Reply
    Tags: L   

    lokabe 

    1. izond. Aske. 2. iz. Askatasuna.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz. (Adorez Sinonimoen Hiztegia)

    [aske] : aske, libre, solte
    [askatasun] : libertate, burujabetasun, independentzia, eskukotasun

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) izond. libre; suelto, -a (2) iz. libertad (3) adb. libre; suelto, -a
    fr izond. libre, indépendant, -e
    en izond. free, released, not attached, not trapped
    port (1) cume, cume (2) terraço

    Entzun:

    Eraman dezazute gure mendi maiteetara eta beti iraun dezala lokabe eta garaitsu.  [Elezaharren bidetik, Martin Anso (Alberdania, 2004)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    Zenbateraino da errealitatea lokabe gure teoriekiko? [Filosofiako gida, Askoren artean (UEU, 2004)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    lokabe (Gaurko hitza, CC)

     
  • Maite 8:43 am on 2014/07/11 Permalink | Reply
    Tags: L   

    lekaxin 

    Ik. zizahori iz. MIKOL. Poliporaleen ordenako onddo basidiomikotinoa. Horia edo laranja-horixka da eta ertz uhindua duen txapel ganbil edo laua, orri irregularrak eta hanka lodi eta zilindrikoa du. Oso preziatua da sukaldaritzan (Cantharellus cibarius). (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    lekaxin (BN-mix, S; H), lekazin (BN; VocBN). Ref.: Alth Bot 5; A (lekazin, lekaxin). Etim. Del gasc. lecassine.

    “Petit champignon jaunâtre” VocBN. “Especie de seta comestible pequeña, amarillenta y temprana” A. “Chanterelle” Alth Bot. Gure Xuberoko lekaxiña, gorrintxa ta zuen Gipuzkoko Kurrintto ta arraultz-perretxikoak, zartagiñan olioakiñ erreak. Lh Itzald II 105. Etzuen norbeitek lekaxin edo beste zerbeit onjo mota bildu. GH 1935, 14.

    Sinonimoak: iz.
    [zizahori] : (Micol.) zizahori (tekn.) (Cantharellus cibarius) ; urreziza (Elhuyar Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (Mikol.) rebozuelo (Cantharellus cibarius)
    fr girolle
    en chanterelle

    Entzun:

    Oporretan zegoen, eta bazkalordurako iritsi zen, lekaxin batzuekin.

    lekaxin (@karhobi)

    Informazio gehigarria (micoValdorba):

    REBOZUELO, ZIZAHORI, SIESTA
    Cantharellus cibarius Fr.

    Otros nombres:
    Castellano: Seta de haya (Rioja); Cabrilla; Santerella; Seta de San Juan
    Vascuence: Zizahori (Aézcoa, Baztán, Larraun, Ulzama); Saltsa perretxikoa; San Juan perretxiko; Txaltxatua; Lekazina; Xixa; Urre perretxikoa; Baina; Txaltxia (Bergara); Urri ziza en Leiza y Yanci (Cinco Villas), Zizeta (Alsasua) ; Pago ziza en Eraso (Imoz); Ziza en Etxalar (Cinco Villas) y Goizueta ; San Juan Ziza en Torrano (Ergoiena)
    Catalán: Rossinyol; Vaqueta; Ginesterola; Picornell; Agerola
    Gallego: Cantarela
    Francés: Chanterelle commune; Girolle; Chevrette; Créte de coq

     
  • Maite 8:30 am on 2014/07/04 Permalink | Reply
    Tags: L   

    lerroburu 

    iz. Kazetaritzan artikuluak, erreportajeak, editorialak, etab. labur aurkezten dituen esaldia, karaktere lodiago edo handiagoz idatzi ohi dena.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoan, ‘titulu’))

    Sinonimoak: iz.

    [lerroburu]: titulu

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es titular
    fr gros titres
    en headline
    port manchete

    Entzun:

    Geroxeago, baina, lerroburu deigarriren bat irakurri zuen han-hemenka. [Eguzki beltzaren sekretua, Alberto Ladron Arana (Elkar, 2004)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    Titulu nagusietara jota, leiho eta tartekiak albo batera utzita, ez dira egunean zortzi-hamar baino gehiago aipu markak dakartzaten lerroburuak. [Hizlandia, Iñigo Aranbarri  (Susa, 2006)] (Egungo euskararen Hiztegia)

    lerroburu (Berria.eus-eko azala gaur)

     
  • Maite 8:23 pm on 2014/06/19 Permalink | Reply
    Tags: , L   

    lokamuts 

    iz. Amets txarra, larritasuna edo beldurra eragiten duen ametsa. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoan, ‘amesgaizto’)

    Sinonimoak: iz.

    [amesgaiztoa]: amesgaitz, amesgaizto, inguma (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es pesadilla
    fr cauchemar
    en nightmare
    port pesadelo

    Entzun:

    Dokumentala amaitu eta atoan Sleepers filma etorri zitzaidan gogora, eta urdaia eztarrian lotaratu nintzen, izan nitzakeen lokamutsen beldur. [Wonderful life, Goizalde Landabaso (Larrepetit, 2014-06-10)] (Berria.info)

    lokamuts (Wikimedia Commons)

     
  • Maite 8:32 am on 2014/05/17 Permalink | Reply
    Tags: L   

    laster-marka 

    Interneteko orri baten edo dokumentu baten erreferentzia, arakatzaileak gordetzen duena gero orri edo dokumentu horretara zuzenean joan ahal izateko. Netscape Navigator arakatzaileak erabiltzen du izendapen hau.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.
    [laster-marka] : gustuko esteka, gogokoa

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es marcador, favorito(s)
    fr signet, favori(s)
    en bookmark, favorite(s)

    Entzun:

    Bada oraindik laster-markak ordenagailuan gordetzen dituenik. Arazoa dator beste ordenagailu bat erabiltzean: ez badituzu gailuak sinkronizatzen, ordenagailu zehatz batean gordetako laster-markak ez dituzu eskura izango beste batean. Onena laster-markak gizarte-markatzaile batean gordetzea izaten da. Hurrengoan azalduko dugu zer diren gizarte-markatzaileak.

    laster-marka (IconFinder CC, Everaldo Coelho)

     
  • Maite 10:50 am on 2014/05/01 Permalink | Reply
    Tags: L   

    langile 

    1. iz. Lan egiten duena. 2. iz. Lanbide jakin batean sari-truke aritzen dena; batez ere industrian lan egiten duena. Ugazaba eta langileak. Fabrika-langilea zela, ez nekazaria. 3. iz. eta izond. Lan egitera emana, lan asko egiten duena, lanerako zaletasuna duena. Zintzoa, leiala, langilea. 4. iz. ZOOL. Intsektu sozialetan (inurri, erle, etab.etan) koloniarentzat lan egiten duen banako antzua (eme antzuak izaten dira).  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    langile iz.
    [behargina]: lanari, proletario, behargin Bizk., langin Bizk., behargile zah., trabailari Ipar. zah.
    [lana]: g.e.lan, trabailu Ipar., behar Bizk.

    langile izond.
    [lan asko egiten duena]: behargile, behargin Bizk., langin Bizk.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) iz. trabajador, -a; operario, -a; empleado, -a (2) iz. obrero, -a; trabajador, -a (3) iz. (Zool.) obrero, -a (4) iz./izond. trabajador, -a; hacendoso, -a; activo, -a
    fr (1) iz. ouvrier, -ère ; travailleur, -euse (2) iz./izond. laborieux, -euse ; actif, -ive
    en (1) iz. worker, employee; [administraziokoa] clerk (2) iz./izond. hard-working, industrious
    port (1) iz. trabalhador(a), empregado(a), operário(a) (2) iz./izond. trabalhador(a)

    Entzun:

    Langileen Nazioarteko Eguna edo Maiatzaren Lehena[1] langileen mugimenduaren nazioarteko jaieguna da.

    II. Internazionalak, 1889an eta Parisen, aldarrikatu zuenetik[2] Chicagoko martiriak omentzeko eta langileen eskubideen eskabidea egiteko eguna da, nahiz eta herrialde askok onartu ez. 1886ko maiatzaren 1ean Chicagon sindikalari anarkista batzuk greba bat hasi zuten zortzi orduko lanaldia eskatzeko. Hiru egun pasa ondoren, grebaren une gorenean Haymarketeko matxinada piztu eta greba bukatzeko zortzi langile epaitu eta bost heriotza-zigorra jaso zuten[3].  [Langileen Nazioarteko Eguna, Wikipedia]

    langile (Langileen Nazioarteko Eguna, Wikimedia Commons)

     
c
compose new post
j
next post/next comment
k
previous post/previous comment
r
reply
e
edit
o
show/hide comments
t
go to top
l
go to login
h
show/hide help
shift + esc
cancel