Tagged: H Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 2:36 pm on 2016/07/28 Permalink | Reply
    Tags: H   

    hondale 

    iz. Itsasoaren behea, hondoa. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    hondale (O-SP 229 -> SP -> H (L, BN); HeH voc, A).

    Abismo, sima, gran profundidad. “Hondalea, fondrière” O-SP 229 (Urquijo, a quien sigue Azkue, da la lectura hondalça, sin duda errónea; v. O-SPAd 889). “Fondrière” SP. “Hondalea, hondoa, itsas barne barnea” HeH voc. “Fondo (del mar)” A (que cita el ej. de HeH, además de HEH voc.). “Barranca, hondonada” Ib. s.v. hondalza. Todos los ejs. de Etcheberri de Ziburu hacen referencia al infierno. v. hondaleze. Ifernua nahasi zen, [...] / eta hondale ilhuna habarrotsaz khiritu. EZ Man I 129. Ezen Iaunak eztu nahi doloratu [...] [purgatoriokoa] / hanbat nola hondalera desterratu gaixtoa. Ib. 120 (17 hondale khardunera). Hobe lizate [...] itsas hondalerat egotz baladi. HeH Lc 17, 2 (He itsasoan behera).

    Sinonimoak: iz.
    [hondale] : itsas hondo, itsas hondar (Elhuyar Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es fondo (del mar)
    fr fond
    en bottom of the sea
    port fundo do mar

    Hondalean aurkitu dute hondoratutako arrantza-ontzia.

    hondale (Gaurko hitza, CC)

     
  • Maite 8:49 pm on 2016/06/19 Permalink | Reply
    Tags: H   

    horma 

    iz. 1. Izotza. • horma-egun. Tenperatura maximoa 0 ºC baino txikiagoa izan duen eguna. | iz. 2. ERAIK. Hargintzako edo igeltserotzako obra, hainbat material edo elementu (harriak, adreiluak, etab.) alboratuz eta gainjarriz eta elkarri kare, igeltsu edo zementuzko mortairuz itsatsiz egindakoa. Betiere lodiera dezentekoa izaten da eta itxierako elementu bezala funtzionatzen du, batzuetan defentsazkoa eta bestetan sostenguzkoa. • harri lehorrezko horma. Harlangaitzak masarik gabe jarrita dauzkana, harrien arteko formak elkarri egokituz egiten dena. || harri-horma. Harlangaitzekin edo landu gabeko nahiz lanketa oso traketseko harriekin eta mortairu, kare, zementu, etab.ekin egindakoa. || horma nagusi. Eraikuntzaren egitura-funtzioa duen pareta, sostenguko ala trabatzeko lana egin dezakeena. || horma-barra. 1. NEKAZ. Frutarbolen ilara, plano bertikalean antolatua. 2. KIR. (batez ere pl.) Horma batean jarritako eskailera-modukoa, non barrek gimnasia-ariketak egiteko balio baitute. || karga-horma. Kargamurrua. || kanpai-horma. Fatxadaren gainean altxatutako horma, kanpandorre-funtzioa duena. Goialdean zorrotza izan ohi da. Kanpaiak jartzeko bao bat edo bat baino gehiago izaten du. • HORMARENA EGIN. Futbolean, bat-bikoa egin. || HORMABIAK EGIN. Pilotan, bi paretak egin. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

        [izotza]: izotz, karroin Ipar., lei Bizk., jela Gip.
        [pareta]: pareta

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) iz. hielo; escarcha helada (2) iz. pared, muro, muralla; tabique
    fr (1) iz. glace, gel, givre, verglas (2) iz. paroi, mur, cloison
    en (1) iz. ice; frost (2) iz. wall; partition
    port (1) iz. gelo (2) iz. parede, muro

    Horma irudiez josita zegoen.

    horma, #27hizki27argazki (FlickrCC, Dabid Martinez)

    Ikusi “horma” Dabid Martinezen #27hizki27irudi egitasmoaren blogean

     
  • Maite 9:21 am on 2016/06/11 Permalink | Reply
    Tags: H   

    hink 

    [batez ere hinkik [ere] ez ateraesapidean erabiltzen da]: lotsaren lotsaz hinkik ere ez zuen atera bilera osoan. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    hink (AN-gip-5vill ap. A), hint (L-côte ap. A), hinka (BN-baig ap. A).

    (En oraciones negativas o condicionales). “Mu, nada (refiriéndose a palabras). Inkik eztu erran” A. “Hinkarik eztu erran” Ib. “Ez zuen atheratu hintik (L-côte)” Lander Cor (ap. DRA). v. txint. Nihor ere etzen ausartatu hint baten atheratzera Israelgo semeen kontra. Dv Ios 10, 21 (BiblE hitzik ere egitera). Nehorek ez du atheratzen hintik. Prop 1898, 278. Ia ixilik, ume! [...] Inkaik ateatzen badek, mantekak kenduko dizkiat. Lek EunD 28. Auzia trenkatu zen hortikan aurrera, / hiritarrak etzuen hinkikan atera. Xa Odol 150. Nere ezpaiñetatik ez da inkik ere aterako berorren gauzeri far-antza egin naiean edo. Berron Kijote 229. Burua makur eta inkarik esan gabe kendu zizkion lokerak nagusiak morroiari. Ib. 58.

    Sinonimoak: iz.

        [txint]: txint (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (en oraciones negativas o condicionales) mu, nada
    fr (ezezkoetan) rien, pas un mot
    en (baiezkoak ez diren testuinguruetan) (not a) thing, (not a) word; (not a) sound

    Hinkik ez du esan (Elhuyar Hiztegia)

    hink (Pixabay, CC0 Public Domain)

     
  • Maite 11:37 pm on 2016/06/04 Permalink | Reply
    Tags: H   

    hautetsontzi 

    iz. Boto sekretuak jasotzeko erabiltzen den ontzi bat da, botoak jasotzen diren bitartean itxi eta botoak zenbatzeko ireki egiten dena. Botoak sartzeko zirritu bat izaten du gainean. (Wikipedia)

    Berria estilo liburua

    hautetsontzi (urna*, hautestontzi*). Kontuz kalkoekin. Jende asko joan da hautetsontzietara*[e.] Jende asko joan da bozkalekuetara. Jende askok bozkatu du.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es iz. urna (electoral)
    fr iz. urne (électorale)
    en iz. ballot box
    port iz. urna

    Prest daude hautetsontziak herri askotan .

    hautetsontzi (Pixabay, CC0 Public Domain)

     
  • Maite 9:10 am on 2016/05/06 Permalink | Reply
    Tags: H   

    hotzete 

     iz. Hotz egiten duen denbora. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.
    [hotzete] : hotzaldi, izozte (Adorez Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es iz. tiempo, época de frío
    fr saison de froide
    en cold season
    port período de frio

    Eskualduna da guztien artean ez hotzetez, ez berotez, ez gosetez ezin bentzuturikkakoa. [Eskuararen hatsapenak (c. 1718),  Joanes Etxeberri (Euskal Klasikoen Corpusa)]

    hotzete (Gaurko hitza, CC)

     
  • Maite 9:00 am on 2016/05/02 Permalink | Reply
    Tags: H   

    hotzikara 

    iz. 1. Hotz-sentsazioarekin batera gertatzen den ikara, eta batez ere sukarrak edo giro hotzak eragina. Leher eginak, bustiak eta hotzikarak hartuak. 2. Sukarrak eraginik ezpain edo sudurrean sortutako erupzioa.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.
    [hozkirria]
    hozkirri Bizk., hozkirritu Bizk. (Adorez Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):

    es (1) escalofrío, tiritón, estremecimiento (2) pupa, calentura, erupción de los labios
    fr frisson, fièvre
    en (de fiebre, frío) shiver; (de horror) shudder
    port calafrio

    Hotzikara batek dardaratu zuen Nora, ordu arte bela zuriak nagi-nagi astintzen aritutako aire epel-maxkala hotzera hasita baitzegoen. [Azkenaz beste, Anjel Lertxundi (Alberdania, 2005)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    Pettik Antzoki Zaharrean eskainiko du Hotzikarak disko berriaren aurreneko emanaldia.(donostiakultura.com)

    “Hotzikarak” disko berriaren aurkezpena (Argazkia: Petti)

     
  • Maite 7:12 pm on 2016/04/15 Permalink | Reply
    Tags: H   

    hirodura 

      iz. (batez ere Z) Usteldura. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    hirodura (Sc ap. A; Gèze, Dv, H (BN, S)).

    1. Putrefacción, podredumbre; podre, materia. “Hirodüra, pourriture, pus” Gèze. v. hiro. Landaren hirodürak eta hazten ditüen aberen gorotzak bera [lürra] ere hazten düte. “La corruption”. Arch Gram 92. Harek [harrak] hunki muhuriak oro hirotzen, eta hirodüra untsatto hedatü da hanitx morkhotan. ArmUs 1892, 150.

    2. “(S), sarna” A, que cita Ip Dial. Zauri zahar, hezkabia eta kara gaistozko hirodürentzat. “La gale”. Ip Dial 78 (It, Ur sarna, Dv zaragar).

    Sinonimoak: iz.
    [usteldura] : usteldura, usteltasun (Adorez Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (5000 eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) putrefacción, podredumbre, corrupción (2) pus, materia
    fr putréfaction, corruption
    en putrefaction, decomposition; corruption
    port putrefação;  corrupção

    Landaren hirodürak eta hazten ditüen aberen gorotzak bera [lürra] ere hazten düte. (Orotariko Euskal Hiztegia)

    hirodura (Gaurkohitza, CC)

     
c
Compose new post
j
Next post/Next comment
k
Previous post/Previous comment
r
Reply
e
Edit
o
Show/Hide comments
t
Go to top
l
Go to login
h
Show/Hide help
shift + esc
Cancel