Updates from Maite Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 7:55 am on 2014/10/24 Permalink | Reply
    Tags:   

    entrama 

    iz. 1. TEKNOL. Zerra baten hortzek irekitzen duten artekak zerra-orriaren gorputzak baino zabalera handiagoa izan dezan eta horrela artekaren hormek orriaren higidura eragotz ez dezaten, hortz horiek txandaka aldebanatzea. 2. (hed.) Jateko eta edateko normala baino handiagoa den apetitua. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegia

    entrama (V-arr ap. Totor).

    1. Filo; dientes de la sierra.Entrama gitxikoa da serrea” Totor Arr. Sega entrama bat. HerVal 227. Entrama bat berria. Ib. 249. Harriarekin entramak / galduko ditu zerrak. Arti MaldanB 203.

    2. (V-arr-m-gip, G-azp, AN). Ref.: Totor Arr; Etxba Eib; Gketx Loiola; Etxabu Ond (entrami); Asp Gehi. Apetito; voracidad. “Apetito, saque” Gketx Loiola. “Entrama onekoa da gixon ori” Totor Arr. “Gargantuak besteko entramia gure senidiak” Etxba Eib.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) (Teknol.) triscado (2) (hed.) apetito voraz, buen saque
    fr (1) (Teknol.) mise en voie, avoyage (2) appétit canin; faim canine o dévorante; chipoter [tener h. de tres semanas]
    en (1) (Teknol.) setting (2) voracious appetite
    port apetite voraz; fome voraz

    Entzun:

    Zerra onek dutena falta omen zaie albiste onei: gora eta behera egiten duen entrama eta zorroztasuna. [Entrama, Anjel Lertxundi (Hitz beste, 2014-10-21 )] (Berria.eus)

    entrama (Pixabay, CC0 Public Domain)

    entrama (Irudia: entornointeligente.com)

     
  • Maite 3:22 pm on 2014/10/23 Permalink | Reply
    Tags:   

    agudo 

    1. izond. Trebea, azkarra, argia, prestua. Edozein soinu jotzeko nauk agudo. 2. adb. Laster, arin. Goazen etxera eta agudo(Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: izond. eta adond. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    [laster]: aitaren batean, arin, arin-arinka, arinka, arinki, azkar, bizkor, bizkorki, bizkorrik, laster, lehiatsuki, lehiaz, presaka, aire berean Ipar., frixtan Ipar., haia-haia Ipar., lehiaka Ipar., fite Ipar./Naf., airean beh., lasterki g.e., iraduz Heg. beh., lehiatuki Ipar. jas., erresaka Ipar. g.e., erresakan Ipar. g.e., iradu Heg. g.e.
    agudo izond. Ipar.
    [trebea]: artetsu, esku-trebe, ezertako, mainatsu, trebe, antzetsu Ipar., artez Ipar., fetxo Ipar., jeinutsu Ipar., leber Bizk., pijo Gip., iaio G-N, adret Zub., abil beh., bitore zah., entregu Ipar. g.e., errime Bizk. g.e.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) izond. (Ipar.) hábil, diligente, presto, -a; inteligente (2) izond. (Heg.) rápido, -a (3) adb. (Heg.) rápidamente, velozmente
    fr (1) habile, appliqué(e) (2) rapide (3) vite
    en (1) hard-working, diligent (2) fast, quick (3) rapidly, quickly, fast, swiftly
    port (1) hábil, diligente (2) rápido(a) (3) rápidamente

    Entzun:

    Tximista bezain agudo zetorkien haize erauntsia.[Mikel Strogoff, Jules Verne / Karlos Zabala (Ibaizabal, 2002)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    agudo (Pixabay, CC0 Public Domain)

     
  • Maite 8:46 am on 2014/10/22 Permalink | Reply
    Tags:   

    irismen 

    iz. Helmena. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.
    [irismen] : helmen

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) alcance (2) (Aeron.) radio de acción
    fr portée, atteinte
    en range
    port alcance

    Entzun:

    Esaterako, azken deialdian irismena kontzeptuak hartu du protagonismo nabarmena; izan ere, irizpide horrek finkatu du diru laguntza osoaren %70. Irismena era honetan ulertu da: «Hedabide bakoitza irits litekeen herritarren artean zenbatengana iristen den». [Irismena eta sinesmena, Txema Ramirez de la Piscina (Berria.eus, 2014-10-22)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    irismen (Gaurko hitza, CC)

     
  • Maite 7:11 pm on 2014/10/21 Permalink | Reply
    Tags:   

    oinatz 

    iz. 1. Oinak lurrean uzten duen aztarna edo seinalea. Gizakien eta abereen oinatzak ugari ageri ziren. 2. (hed.) Aztarna, seinalea, marka. Hizkuntzaren oinatz zaharrenak ezagutarazteko(Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak:iz.

    [oin-arrastoa]: oin-arrasto (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) huella, rastro, pisada, holladura (2) (hed.) huella, vestigio, indicio, rastro, pista
    fr (1) cime, sommet (2) (hed.) vestige, indice, signe, piste, marque
    en (1) footprint, footstep; track (2) (hed.) trace, vestige
    port (1) pegada, pisada (2) vestígio, rastro, indício

    Entzun:

    Zenbat oin, zenbat oinatz, zenbat oinaze, utzi ote dute grabatua bide zahartuotan? [Harrizko pareta erdiurratuak, Patziku Perurena (Euskaltzaindia, 2004)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    oinatz (Argazkia: Karobi Photography, Ander Morea)

     
  • Maite 7:33 am on 2014/10/20 Permalink | Reply
    Tags:   

    eraitsi 

    du ad. 1. Jaitsiarazi; erorarazi, bota. 2. Jetzi. 3. ERAIK. Eraikin bat lurreratu, lurrera bota, modu kontrolatuan oso-osorik edo zatika eroraraziz. 4. MAT. Geometrian, eraispen bat egin. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: ad. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    [jaitsarazi]: jaitsarazi
    [jetzi]: jetzi

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) bajar, hacer descender; abatir, derribar (2) [edaria] sacar, servir, escanciar (3) Ik. jetzi (4) (Eraik.) [eraikina] demoler, derribar (5) (Mat.) abatir (6) bajar
    fr (1) descendre, faire descendre (2) [eraikina] démolir (3) Ik. jetzi
    en (1) to take down (2) [eraikinak] to demolish, to knock/pull sth down
    port (1) baixar, descer; abater, abater (2) demolir, derrubar

    Entzun:

    Horma eraisteko garaia

    Nafarroako eremu ez-euskaldunean ezin da euskaraz ikasi sare publikoan. Eskasa da euskaraz ikasten dutenen kopurua. Bihar bertan abiatuko dute legea aldatzeko bidea. [Horma eraisteko garaia, G. goikoetxea (Berria. eus, 2014-10-19)]

    eraitsi (FlickrCC, Erik (HASH) Hersman)

    eraitsi (Argazkia: nodulo.org)

     
  • Maite 8:10 pm on 2014/10/19 Permalink | Reply
    Tags:   

    galanperna 

    iz. MIKOL. Agarikaleen ordenako eta Cystoderma eta Lepiota generoetako onddo basidiomikotinoen izen arrunta. Hanka luzea eta eraztunduna da, eta txapela garatxoz beteta dago. Gehienetan krema-kolorekoak dira. Espezie batzuk, galanperna jangarria (L. procera) kasu, jaki preziatu dira. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Wikipedia:

    Galanperna (Macrolepiota procera) aterki baten antzeko perretxiko handi bat sortzen duen onddo basidiomizetoa da. Espezie aski arrunta da lurzoru drenatuetan. (Wikipedian)

    Orotariko Euskal Hiztegia:

    “(V-gerr-arr), la seta más temprana” A s.v. perretxiko. “Galamperna (Llanada de Alava), hongo comestible de la familia de las agaricáceas, muy abundante en Otoño, Lepiota procera. En Ali y Gobeo, galasperna [...]. De galán y pierna, voces latinas, pero construídas a modo eúskaro: litm. ‘pierna de galán’” Baraib. Cf. tbn. VocNav s.v. galamperna y galipierno, y LzG s.v. galamperna (que lo da como “corriente”, con variantes galaperna en Uzquiano y galiperna en Pipaón). Item que se ponga otro mojón en Galapernaeta (c. 1526). Giriard (?) Historia de Bilbao I 241. Galapernaza. Ib. 246.

    Sinonimoak: iz.
    [etxearen gainaldea] : terraza (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (Mikol.) cistoderma (Cystoderma sp.) ; lepiota (Lepiota sp.)
    fr cystoderme
    en Cystoderma sp.

    Entzun:

    Elikadurazko produktu berriak onartzeko era biziki aldatzen da sektore, herri, garai, eta abar batetik bestera: zaldia, borraja, txakurra, barraskiloa, galanperna, arratoia, itsas trikua, txerria, saguzarra, txikoria, gamelua, patata, dortoka, indaba, intsektuak, tomatea, alkohola, etc. (egun, pizza, kebab eta antzekoak) toki batzuetan onartu dira eta bestetan ez. [Baietz okerreko bidea aukeratu! , Edorta Agirre (Alberdania, 2006)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    galanperna (Dabid, ‏@dabidmp) CC By-Sa

     
  • Maite 8:09 am on 2014/10/18 Permalink | Reply
    Tags:   

    saio-hasiera 

    iz. INFORM. Denbora banatuko sistemetan erabiltzaileak sisteman sartzeko erabiltzen den prozedura. Kontrako prozedurari saio-bukaera esaten zaio.  (Euskalterm)

    Sinonimoak: iz.
    [saio-hasiera] : log in  (Euskalterm)

    Beste hizkuntza batzuetan (Euskalterm eta Word Reference hiztegiak):

    es entrada de identificación, entrada en el sistema
    fr ouverture d’une session
    en log in, log on

    Entzun:

    Saio-hasieraren egiaztapena erabil dezakezu Twitter kontuaren segurtasuna areagotzen laguntzeko. Betiko erabiltzaile-izena eta pasahitza erabili beharrean, aldi baterako pasahitza erabiltzen da BlackBerry telefonoko Twitter aplikazioan saioa hasteko. Aldi baterako pasahitzak ordubeteren buruan iraungitzen dira. [Blackberryren erabiltzailearen gida, blackberry.com)

    saio-hasiera (Gaurko hitza, CC)

    Log in (Gaurko hitza, CC)

     
c
compose new post
j
next post/next comment
k
previous post/previous comment
r
reply
e
edit
o
show/hide comments
t
go to top
l
go to login
h
show/hide help
shift + esc
cancel