Tagged: I Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 7:45 am on 2015/01/16 Permalink | Reply
    Tags: I   

    ihartu 

    da/du ad. Hezetasuna kendu edo galdu, ihar bihurtu; bizitasuna galdu edo kendu. Errorik egiten ez duen landarea fite ihartzen da. Inoiz ihartuko ez den Lizardiren poesia. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    ad.  [lehortu]: agortu, elkortu, lehortu, idortu Ipar., sikatu Bizk., kabartu g.e.
    izond. [lehortua]: lehortu

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) ad. [landarea] secar(se), desecar(se); marchitar(se) (2) da/du ad. (hed.) secar(se), marchitar(se) || (1) izond. seco, -a; marchito, -a (2) izond. (Hizkl.) fósil
    fr ad. (se) sécher, (se) dessécher, (se) faner, (se) flétrir || izond. fané(e)
    en ad. to shrivel (up); to wither || izond. withered, shriveled adj
    port ad. murchar-se || izond.  murcho(a)

    Entzun:

    Gehiegizko ureztatzearen ondorioz ihartu da Gernikako arbola. 2005eko otsailean jarri zuten —egun 28 urte ditu—, baina ez da Bizkaiko juntetxearen lurrean behar bezala itsatsi. [Gernikako arbola ihartu egin da, Patziku Perurena (Erein, 2001)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    ihartu (Alfredo Aldai / Efe. Berria.eus-etik hartua)

     
  • Maite 12:56 pm on 2015/01/12 Permalink | Reply
    Tags: I   

    ingurubira 

    iz. Zerbaiten inguruko bira, itzulia.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.

    [bira]: bira, biraketa, erronda, inguraldi, inguru, inguru-minguru, itzuli, jirabira, birunda Ipar., ikur-makur Ipar., jira beh., biraldi g.e., inguruketa g.e., buelta Heg. beh., arrunda Ipar. zah. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es vuelta alrededor, ronda
    fr tour, détour
    en round
    port rodada

    Entzun:

    Egia esan, nire neuronen ingurubira osoa izen hark, André Armand-ek, zuen hartua, eta zenbat denborakoa izan ote zen esaten jakingo ez nukeen une zurrunbilotsu baten ondoren, ordena perfektua egin zitzaidan buruan.  [Gorde nazazu lurpean, Ramon Saizarbitoria (Erein, 2000)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    Irteera aldera joan zen, eta geltokiaren ingurubira egin zuen. [Jakintzaren arbola, Pio Baroja / Josu Zabaleta (Alberdania-Elkar, 2006)] (Ereduzko Prosa Gaur)

     
  • Maite 9:07 am on 2015/01/06 Permalink | Reply
    Tags: I   

    ikatz 

    iz. 1. Gehienbat karbonoz osatua den eta landare-jatorria duen material beltza. Bi mota nagusi daude: harrikatza (ikatz minerala edo fosila) eta egur-ikatza. 2. NEKAZ. Laboreetan ustilagina leen ordenako zenbait onddok eragiten duten gaixotasuna. Ikusten den hauts beltza esporez osatuta dago. Animalia eta gizakiarengan ere agertu ohi da. Bat-batean jotzen du ikatzak ardia. • egur-ikatz edo landare-ikatz. Ikaztobietan egurraren errekuntzatik lortzen dena. || ikatz aktibatu. KIM. Atmosfera kontrolatuan, materia karbonodun begetal edo mineralen kaltzinazioz lortzen dena. Oso zurgatzaile ona da. || ikatz bizi. Ikatz-kozkor goria. || ikatz mineral. Harrikatza. || ikatz-gas. Hidrokarburo hegazkor ugari duena. || ikatz-paper. Kola edo jelatina bikromoztatuz estalia egonik, ikatz edota hauts-pigmentuzko geruza duen argazki-papera. || ikatz-ziri. Marrazkiak egiteko erabiltzen dena.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz. (UZEI eta Adorez sinonimoen hiztegiak)
    [material beltza] : harrikatz
    [gaixotasuna] : ilinti

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) carbón (2) [gaixotasuna] (herr.) carbón (3) (Miner.) carbón (mineral), carbón de piedra (4) (Albait.) (Med.) carbunco
    fr charbon
    en coal
    port carvão

    Entzun:

    «Aurten haur guziek opariak jasoko dituzte. Gainera, ekarri dugun ikatz apurra dromedarioek gauean hotzik izan ez zezaten erabili dugu»  [Erregeekin ilusioa itzuli da, Iker Tubia (Bizigiro, 2015-01-06 )] (Berria.eus)

    ikatz (Wikimedia Commons)

     
  • Maite 11:04 am on 2014/12/13 Permalink | Reply
    Tags: I   

    iragarki-banda 

    iz. INFORM. Publizitate-iragarki laburra, irudi bat edo mezu labur bat erakusten duena, normalean web orrialdearen goi aldean bistaratzen dena, eta erabiltzailea bertan klik egitera gonbidatzen duena.  (Euskalterm)

    Sinonimoak: iz.
    [ostatatze] : ostatu-emate (Euskalterm)

    Beste hizkuntza batzuetan (Euskalterm):

    es pancarta
    fr bannière, bannière publicitaire, bandeau publicitaire
    en advertising banner, banner

    Entzun:

    Cookie-ak balia daitezke, halaber, bisitari batek webgune bat erabili duen erari buruzko informazio anonimoa erregistratzeko; adibidez, zein web-orritik sartu den, edota iristeko iragarki-banda bat erabili duen.  [Cookieen inguruko politika, Txindurri irratia]

    iragarki-banda (Gaurko hitza, CC)

     
  • Maite 10:51 am on 2014/11/30 Permalink | Reply
    Tags: I   

    izpiliku 

    iz. BOT. Labiatuen familiako eta Lavandula generoko zenbait landareren izen arrunta. Mulu-formakoak dira eta eskualde mediterranearrean hazten dira. • izpiliku fin. Zurtoin zutikorrak, hosto aurkako eta lantza-formakoak eta lore urdinak dituena. Lurringintzan erabiltzen da (L. angustifolia). || izpiliku min. Hosto aurkako eta lerro-formakoak eta infloreszentziatan bilduta dauden lore moreak dituena (L. stoechas). (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.

    [landare ezpainduna]: belatxet, belar-xut Ipar. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (Bot.) espliego; lavanda; cantueso
    fr (Bot.) lavande
    en (Bot.) lavender
    port (arbusto) alfazema, lavanda

    Entzun:

    Izarren hautsa futbol zelaietako soropiletan eta jatetxe txit glamurosoen baratzeetan —izpilikua eta ezkaiaren artean— loriagai bihurtzen den herri honetan. [Izarren hautsa, Mikel elorza (Arkupean, 2014-11-29)] (Berria.eus)

    izpiliku (Wikimedia Commons)

     
  • Maite 7:59 am on 2014/11/26 Permalink | Reply
    Tags: I   

    irriabar 

    iz. 1 irribarre, irri.  2 ik. irri-karkaila. (Adorez Sinonimoen Hiztegia)

    Orotariko Euskal Hiztegian:

    irriabar (AN ap. A; H).  Risa de burla. Oriei ere beren irri-abarretan, histetan ta langai gaistoetan eman naiez zatiren bat. Mb OtGai II 369.  SonrisaIrri-abarrik etzuan billatu. Ag G 160. Irriabar goxo eztitsuena bai irtengo ez irtengo. AEmil AndreM 32.

    Sinonimoak: iz. Naf.

    [irri-karkaila]: barre-algara, irri-karkaila (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es carcajada
    fr cri de joie, éclat de rire
    en loud laugh, guffaw
    port gargalhada

    Entzun:

    Ikusi zuenean, irriabar goxo bat irten zitzaion. 

    Urrutitik entzun zitezkeen jendearen irriabarrak, txistuak ta oihuak.

    irriabar (DevianArt CC, mariapeque)

    irriabar (FlickrCC, Claudia Sanhueza)

     
  • Maite 7:17 pm on 2014/11/23 Permalink | Reply
    Tags: I   

    iskilu 

    iz. Arma. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.

    [arma]: arma (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es arma
    fr arme
    en weapon
    port arma

    Entzun:

    Hasi baino lehen, gaiaren inguruan zenbait datu eskuratzeko asmoz, informazio iturri batzuk arakatu nituen eta nire larritasunak okerrera egin zuen; izan ere, hainbat gaztek ikasle honen pausoak jarraituz, iskilu berriak sortu baitzituzten. [3D inprimagailua, XXI. mendeko arma ekoizle berria?, Eli Moyua (euskaljakintza.com, 2014-11-23)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    iskilu (PixaBay, Nemo, CC0 Public Domain)

     
c
compose new post
j
next post/next comment
k
previous post/previous comment
r
reply
e
edit
o
show/hide comments
t
go to top
l
go to login
h
show/hide help
shift + esc
cancel