Tagged: I Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 9:11 pm on 2017/11/28 Permalink | Reply
    Tags: I   

    itsasmin 

    iz. Itsasoaren nostalgia. 

    Orotariko Euskal Hiztegian

    itsasmin, itxas-min, itxaso-min.

    Pasión, nostalgia (del mar). Itsasminak hartu ninduen; hasi nintzen barneko guzien goiti aurthikitzen, ez nuelarik ur xorta bat bera ahoaren xaharratzeko. Prop 1896, 183. Itxas-miña. “Anhelo de mar”. Laux AB 29. Berezkoa izan du euskaldunak itxaso-miña. SMitx Aranz 229. Legor-barrukaldeetan ezin iraun izango leukee arrantzaleok: itsas-miñak jota, euren izaera ta gogo alaia, illun [...] biurtu bagarik. Erkiag Arran 85.

    Sinonimoak: iz.

    [itsasmin] : nostalgia 

    Beste hizkuntza batzuetan (OEH eta Google Translate):

    es pasión, nostalgia (del mar)
    fr nostalgie de la mer
    en nostalgia of the sea
    port nostalgia (do mar)

    Berezkoa izan du euskaldunak itsasmina. SMitx Aranz 229.  mold. (Orotariko Euskal Hiztegia)

    itsasmin (Pixabay, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 10:36 pm on 2017/11/04 Permalink | Reply
    Tags: I   

    irizkide 

    iz. Norbaitentzat, bere iritzi berekoa den pertsona. Horien irizkide ez naizenez gero. (Hiztegi Batua)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    irizkide, iritzikide. Que comparte la opinión de otro. Guziek obetsirik, or diyoaz irizkide geiago biltzera. Ldi Y 1933, 86. Ogasun Zaingoak emandako Agindua betetzera dijoa Laterri-Legegizonarekin iritzikide dan Bitartelari au. “Conforme con el abogado del Estado”. EAEg 3-6-1937, 1756. Oien irizkide ez aizen ezkero. Zait Sof 175. Lafon aipatzen dute noraezean [...], irizkide bailitzan. MEIG VI 189. En DFrec hay 3 ejs.

    Sinonimoak: iz. jas.

        [aburukidea]: aburukide (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es iz. de la misma opinión
    fr iz. du même avis
    en iz. having the same opinion
    port iz. da mesma opinião

    Bere iritziei adorez eusten  eta irizkide ez dituenei kalipuz aurre egiten dien horietakoa da.

    irizkide (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 9:13 pm on 2017/09/24 Permalink | Reply
    Tags: I   

    irrigarri 

    adj.  Irri eragiten duena, bereziki bere bitxikeriagatik. Ik. barregarri. Iritzi bitxi eta irrigarria. Hizkuntza arrotzetako hitzak irrigarri iruditzen zaizkigu. Jakizu haserre zarenean itsu zarela, hordi bat bezala irrigarri zarela. (Hiztegi Batua)

    Sinonimoak: izond.

        [barregarria]: barregarri, burlagarri, grazioso, komiko, irri-egingarri Ipar., irringarri Ipar., irrigai g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es izond. risible, ridículo, -a, irrisorio, -a; grotesco, -a; cómico, -a
    fr izond. risible, dérisoire, ridicule, comique
    en izond. ridiculous; funny; comic
    port izond. risível, ridículo(a), irrisório(a)

    Jakizu haserre zarenean itsu zarela, hordi bat bezala irrigarri zarela. (Hiztegi Batua)

    irrigarri (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 8:43 pm on 2017/08/26 Permalink | Reply
    Tags: I   

    irrizuri 

    adj. irrizuri, irri-zuri adj. Pertsonez mintzatuz, faltsua. Sobera ageri da zein irrizuria den. (Hiztegi Batua)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    IRRI ZURI. a) (Sust. + adj.). Sonrisa. Buru gordoak ukiz, hirri zuriekin. Hb Esk 190. Eta holako milagur eta solas eder, hitz legun, irri zuri eta pereku… aintzinetik. HU Zez 99. Irri zuri batekin ihardesten dio. Barb Sup 130. Keñuka, irri-zuri batean, aditzera ematen zidala. FIr 190. Emakume santuak irrizuri baltzerana ta txera gozoa egiten eutsen erritarrai. Erkiag Arran 173. (L-côte, BN; xuri BN-baig; e- S; Foix ap. Lh). Ref.: A; Lh; Lrq (erri); Gte Erd 69. Risa burlona; sonrisa maliciosa. “Irri zuri bat egin daut (BN-arb)” Gte Erd 69. Mundutarrak izan dezala irri zuria ezpainetan, solhas gaixtoa mihian. Jnn SBi 103. Irri xuri bat ezpainetan. Barb Sup 183. Ezpain-ertzean irri xuria. Zait Plat 90. b) (Adj.). “Irri-zuri (Lc, BNc), erri-zuri (S), [...] falso, litm., de risa blanca” A (s.v. zuri).

    Sinonimoak: izond.

        [faltsua]: elezuri, itxuralari, itxurati, itxurazale, tolesdun, zuri, faltsu beh., azaluts jas., gezur-zuri g.e., sabelzuri g.e., filus Ipar. g.e., fazati Ipar. zah., ele-zuri (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es izond. falso, -a; embustero, -a
    fr izond. faux; menteur, -euse
    en izond. false
    port izond. falso, -a; embusteiro, -a

    Sobera ageri da zein irrizuria den. (Hiztegi Batua)

    irrizuri (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 8:58 pm on 2017/08/21 Permalink | Reply
    Tags: I   

    imam 

    iz.  1 iz. Musulmanen erlijioan, meskitako otoitzaldiaren zuzendaria. Meskitetako imamek ez dute sinesleen herra indartu behar. 2 iz. Musulmanen komunitate bat gidatzen duen pertsona. (Hiztegi Batua)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es s.m. (Rel.) imam
    fr Rel. imam
    en (Islamic leader) imam n
    port Rel imã, imame, imamo

    Ripollgo imama Alcanarreko leherketan hil zela baieztatu dute. [Mossoek baieztatu dute Bartzelonako erasotzailea dela gaur arratsaldean Subiratsen tiroz hil duten gizona, Jon Ordoñez (Berria.eus, 2017-08-21)]

    imam (Argazkia: Wikimedia Commons)

     
  • Maite 11:50 pm on 2017/07/18 Permalink | Reply
    Tags: I   

    itolarri 

    iz. Itobeharra, larritasun itogarria. Itolarria arindu beharrez. itolarrian adb. Ito beharrean. Eztulka ari naiz, goitika egiteko ahaleginean, itolarrian. (Hiztegi Batua) || iz. 1. Airea kutsatua dagoelako, gorputzak ahalegin handiegia egin duelako edota gogoaren ardura handiegiaren zioz sortzen den arnasa hartu ezina. 2. MED. Asfixia. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    itolarri.

    1. “(V, Gc), apuro extremado” A (que cita a FSeg, y da itokarri, corregido en Apend).

    2. Ahogo. Ito-larria arin bearrez / leio zekenera dut nerekin narrez. ‘Torturante ahogo’. Ldi BB 164. En DFrec hay 6 ejs.

    Sinonimoak: iz.

        [itobeharra]: asfixia, itoaldi, itobehar, itomen, itotasun (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) iz. [itobeharra] ahogo, sofoco; asfixia (2) iz. [estualdia] ahogo, agobio, apuro
    fr (1) iz. [itobeharra] suffocation, étouffement, asphyxie (2) iz. [estualdia] oppression, embarras, angoisse
    en (1) iz. breathlessness; asphyxiation (2) iz. [estualdia] exhaustion; overwork
    port (1) iz. afogo, sufoco, asfixia (2) agonia, angústia

    Itolarria arindu beharrez. (Hiztegi Batua)

    itolarri

    Save

     
  • Maite 11:12 am on 2017/06/21 Permalink | Reply
    Tags: I   

    ipurtzuri 

    adj. Alfer handia. Ik. alferrontzi. Ipurtzuri galanta duk hori lanerako! (Hiztegi Batua)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    ipurtzuri, ipurtxuri (G-goi-bet ap. A; VocZeg 287, Arzdi Aves 162, A Apend).

    1. (Saxicola oenanthe). “Golondrina” VocZeg y A. “Chotacabras” A Apend. “Ruiblanca” Arzdi Aves. “Collalba gris” MItziar Txoriak 112.

    2. (-rz- V-gip, G-to), ipurtxuri (G-azp). Ref.: A EY III 373; Gketx Loiola (ipur-txuri); Iz ArOñ (kiputz). Vago, holgazán. “Ipur-txuri galanta dek ori lanerako” Gketx Loiola. “Kiputz ipurzurixak” Iz ArOñ.

    3. Inútil, vano. Ta amets ipurtzuriak zer dira? Ldi IL 72.

    Sinonimoak: izond.

        [lausengaria]: balakari, balakatzaile, koipetsu, lausengari, lausengatzaile, losintxari, zurikatzaile, zuriketari, zuritzaile, ipurgarbitzaile beh., ferekatzaile Ipar. zah.  (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Orotariko Euskal Hiztegia eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) vago, holgazán (2) inútil, vano (OEH) || (1)  izond. adulador, -a, lisonjero, -a, halagador, -a (Elhuyar Hiztegia)
    fr (1) izond. très paresseux, -euse, fainéant, -e (2) inutile, vain || flatteur
    en (1) izond. lazy; layabout, lazybones (inf) (2) useless, vain || (colloquial) sweet-talker, flatterer, cajoler
    port (1) vago, folgazão(ona), folgado(a) (2) inútil, vão || (1) izond. adulador, -a, lisonjero, -a, halagador, -a (Elhuyar Hiztegia)

    Ipurtzuri galanta duk hori lanerako! (Hiztegi Batua)

     

    ipurtzuri (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
c
Compose new post
j
Next post/Next comment
k
Previous post/Previous comment
r
Reply
e
Edit
o
Show/Hide comments
t
Go to top
l
Go to login
h
Show/Hide help
shift + esc
Cancel