Tagged: E Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 10:38 pm on 2017/02/09 Permalink | Reply
    Tags: E   

    entzungor 

    adj. Entzun nahi ez duena, entzungor egiten duena. Jainkoaren hitza sarkor; horiek, ordea, entzungor. (Hiztegi Batua)

    Sinonimoak: iz.
    [enzungor] : entzule txar, gor (Adorez Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es el/la que no quiere escuchar; el/la que hace oídos sordos
    fr sourd, -e
    en one who doesn’t want to listen
    port que não querem ouvir

    Migel Mailuk apeza ziegan sarrarazi du, haren birao, sakre eta madarikazioei entzungor[Lasto sua, Aingeru Epaltza (Alberdania, 2005)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    entzungor (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 10:44 pm on 2017/02/06 Permalink | Reply
    Tags: E   

    ero 

    ad. Zah. ero, eraiten du. Hil, erail. Renaud bere jauregian ero behar dugu(Hiztegi Batua) || 1 adj./iz. Zentzu edo adimen gutxikoa. Ik. ergel; txoro. Bekatari ero eta dohakabea! Zein ero eta zentzugabea izan naizen orain artean! Baldinba ez zara hain eroa izango. Hago isilik, ero hori! Eta ero handia da, bildu behar den denboran ereitera doana. Arrotz guztiak ero sortu ote ditu Jainkoak, eta gu bakarrik zuhur? || Esr. zah.: Zahietan zuhur, irinetan ero. Ez da zuhur ez dena eroaren beldur2 adj. (Gauzez mintzatuz). Hitz ero eta ganoragabeak. Amets eroak. Hirietako atsegin ero galgarrien ondotik. Itsutasun eroa! 3 adj./iz. Zoroa, zentzua galdu duena. Beldurra sentitzen dut, ero bihurtzeko beldur ikaragarria. Santuaren esanari belarriak itxi zizkioten, eta ero baten esanari adina jaramon egiten zioten. Txakurrak ikusi zituenean puska haiek guztiak, hasi da zaunkaz ero baten modura.

    Sinonimoak  (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    ero ad. zah.
        [erail]: akabatu, bukatu, erail, heriotza eman, hil, kalitu Ipar., amaitu Bizk., garbitu beh., heriotzaz hil g.e., asasinatu zah.
    ero iz./izond. Ipar./Naf.
        [zoroa]: zoro, ertzo Zub., txoro adkor.
    ero izond.
        [ergela]: arin, babalore, babo, bulunba, buruarin, eltze, ergel, eroxka, inozo, kaiku, kaskarin, kirten, lelantoni, lerdo, memo, tonto, tontolapiko, tutulu, txatxu, txoriburu, zoro, zoroxka, zozo, zozoilo, ments Ipar., pello Ipar., xanfarin Ipar., zuntzun Ipar., tontolo Heg., txoropito Heg., atunburu Bizk., gangar Bizk., ganorabako Bizk., ganoragabe Bizk., ganoragabeko Bizk., kokolo Bizk., lapiko Bizk., lelo Bizk., mozolo Bizk., papao Bizk., pepelerdo Bizk., taket Bizk., tankalo Bizk., tentel Bizk., txotxolo Bizk., tetele Ipar./Naf., pettux Lap., ilupa Naf., pergut Zub., astapito beh., ganbelu beh., alotza g.e., haizebelats g.e., inputika g.e., narra g.e., txolin g.e., zoroko g.e., memelo Bizk. beh., koko Bizk. g.e., txotxin Bizk. g.e.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) du ad. (zah.) matar  || (1) 1 iz./izond. [pertsonak edo gauzak] loco, -a, insensato, -a, necio, -a, estúpido, -a (2) iz./izond. loco, -a, que ha perdido la razón
    fr (1) cime, sommet || (1) iz./izond. fou, folle, insensé, -ée ; cinglé, -ée, dingue (fam.)
    en (1) to kill || (1) iz./izond. foolish, silly, stupid (2) iz./izond. [eritasun mentala duena] crazy, mad, insane
    port (1) matar| (1) louco(a)

    Renaud bere jauregian ero behar dugu(Hiztegi Batua)

    ero (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 10:21 pm on 2017/02/02 Permalink | Reply
    Tags: E   

    erneta 

    iz. Ipar. Errege-sagarra. Sagar erneta batzuk hautak. Erneta-sagarra.  (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegia

    erneta (Lcq 86, Dv), arneta (S ap. Alth Bot 18; Chaho). (Manzana) reineta. “Espèce de pomme” Dv. “Pommier: Sagartzia. Melgak dira: üzta sagarra, arneta beltxa eta xüria, bürdüin sagarra [...]” Alth Bot 18. Según DRA aparece en SP, pero no lo encontramos. v. ERREGE-SAGAR. Sagar ernetta ederrak. ECocin 36. Sagar antxote, erneta zuri on eta irindu batzuetarik. Elsb LehE 34. Sagar-erneta batzu hautak. Barb Sup 22. Erneta-sagar pullit. Barb Piar II 70.

    Sinonimoak: iz. Ipar.

        [errege-sagarra]: errege-sagar (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es iz. (Ipar.) (manzana) reineta
    fr iz. (Ipar.) (pomme) reinette
    en iz. (manzana) pippin, reinette
    port iz. (manzana) raineta

    Sagar erneta goxo batzuk jan ditut.

    erneta (Argazkia: Wikimedia Commons)

     
  • Maite 11:04 pm on 2016/12/03 Permalink | Reply
    Tags: E   

    etorkizun 

    1. iz. Etortzeko den denbora; mintzatzen den unetik aurrerako denbora-hedadura. Joana joan, etorkizuna etorkizun, oraingoa da gure. 2. izond. Gertatzeko dagoena. Gauza gorde, estali eta etorkizunak. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak: iz.

        [geroa]: gero jas., etorkin g.e.  (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) iz. futuro, porvenir (2) izond. futuro, -a, venidero, -a
    fr iz. futur, avenir
    en iz. future
    port iz. futuro, porvir

    Su txikiak piztu ziren han-hemenka eta jendeak etorkizun berri batez hitz egiten zuen su horien bueltan. [Riomundo, Jon Maia (Txalaparta, 2005)] (Ereduzko Prosa Gaur)

    etorkizun (Gaurko hitza, Domeinu publikoa)

     
  • Maite 11:53 pm on 2016/11/24 Permalink | Reply
    Tags: E   

    ezusteko 

    izlag. Ustekabekoa. 2. iz. Ezustea. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Sinonimoak (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    ezusteko iz.
    [ezustea]: ezuste, itsumustu, sorpresa, ustekabe, gertu Zub. g.e.

    ezusteko izlag.
    [ustekabeko]: bat-bateko, bertan beherako, itsumustuko, tipustapasteko, ustekabeko, tupusteko Ipar., sosteko g.e., ustekabe g.e., supitu zah., bertatiko Bizk. zah.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) izlag. inesperado, -a; imprevisto, -a (2) iz. sorpresa, imprevisto
    fr (1) izlag. inattendu, -e ; imprévu, -e (2) iz. surprise, imprévu
    en (1) izlag. unexpected; unforeseen (2) iz. surprise, sth unexpected; contingency
    port (1) izlag. inesperado(a) (2) surpresa, admiração

    Hau da ezustekoa!

     

    ezusteko (Gaurko hitza, Domeinu publikoa)

     
  • Maite 11:37 pm on 2016/10/24 Permalink | Reply
    Tags: E   

    ezkur 

    iz. Haritzaren, artearen eta kideko zuhaitzen fruitua. Pago ezkurraren olioa. Ezkurrak ontzen haritz abarretan. Ezkur alea. Ezkur azala. Ezkur zuhaitza: ezkurra ematen duen zuhaitza. Abere ezkur-jaleak. Zerri goseak ezkurra amets (esr. zah.).  (Hiztegi Batua)

    Sinonimoak: iz. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

        [zuhaitza]: Bizk. zah.arbola, zuhaitz, zuhamu Ipar., zuhain Zub., zuhaintze Ipar. g.e., habe Bizk. g.e., haritz Bizk. zah.
        [fruitu bat]: zi Zub., haritz Bizk. zah.

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) iz. (Bot.) bellota; [Quercus eta Fagus generoetako zuhaitzen fruitua] hayuco (2) iz. (B) árbol (3) iz. (Zool.) bálano, balano
    fr iz. gland
    en iz. acorn
    port iz. (fruto) glande

    Zerri goseak ezkurra amets (esr. zah.). [El que tiene hambre, con pan sueña.] (Hiztegi Batua)

    ezkur (Gaurko hitza, Domeinu publikoa)

     
  • Maite 9:34 pm on 2016/10/10 Permalink | Reply
    Tags: E   

    eredugarri 

    izond. Eredutzat har daitekeena. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    eredugarri.

    I (Adj.).

    1. Ejemplar, que da buen ejemplo. Jainkoarengana irixteko eman bear ditugun urrats eredugarrienak. Onaind in Gazt MusIx 153. Eroan egizue bizikera eredugarria jentillen artean. Ker 1 Petr 2, 12. [Errukiorrak] gizaki eredugarria hartzen du oinarritzat, [...] eta prototipo honetatik ateratzen den pertsona oroz errukia [...] senditzen du. PPer Harrip 54.

    2. Típico, representativo. Andaluztar jatetxe auek, errialdearen aiurri muintzat jo ditzakegu: txipi, eredugarri eta korapilkorrak dira. Etxde Itxas 85.

    II (Sust.).

    Modelo, muestra representativa. Agirretxeko ederraren eredugarri zuten egontokian, zola-diztira sakratua zen. Etxde Itxas 23. Gurutzeko Joan deunaren mistika-era jator berezia, [...] guri eredugarri utzi ziguna. Onaind in Gazt MusIx 157.

    Sinonimoak: izond.

        [ereduzkoa]: erakusmeneko, ereduzko  (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es izond. ejemplar, modélico, -a; típico, -a; representativo, -a
    fr izond. exemplaire, modèle
    en izond. exemplary; model
    port izond. exemplar; modelo

    Kontua da, aukera ederra daukagula eibartarrok (hiri guztiz eredugarri den Eibarko hiritarrok) eredu izateko. Kontua da, beldur naiz, kasu honetan ez garela eredugarri izango.

    Kontua da, oraingoan ere, ez dugula ezer ikasiko.  [Kontua da ez dugula ezer ikasiko, Asier Sarasua (Eibar.org, 2016/10/07)]

    eredugarri (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
c
Compose new post
j
Next post/Next comment
k
Previous post/Previous comment
r
Reply
e
Edit
o
Show/Hide comments
t
Go to top
l
Go to login
h
Show/Hide help
shift + esc
Cancel