iz. 1. Adiskidetasuna, maitasuna, begirunea erakustearren norbait edo zerbait ezpainez ukitzea. Hango musu, besarkada eta agurrak gogoratzekoak izan ziren. 2. Aurpegia, begitartea. Musua garbitu. 3. Sudurra; abereen muturra. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)
da/du ad. Norbaitenganako aparteko maitasun–zirrara sentitu edo sentiarazi. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)
Sinonimoak: ad.
[amoratu] amorostu Ipar., enamoratu beh., amoratu zah. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)
Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):
es enamorar(se), cortejar
fr (s’)énamourer, devenir amoureux, -euse
en (1) to fall in love (2) to make sb fall in love, to cause sb to fall in love
Ni zutaz maitemintzeko bezain eroa izan nintzen, baina ezin nuen zure arreta erakarri ere. [Ilargi-harria, Wilkie Collins / Antton Olano (Elkar-Alberdania, 2008)] (Ereduzko Prosa Dinamikoa)
Denek pentsatzen dute ez naizela maitatzeko gai. Nik uste dut zurekin maitemindu nintekeela. [Burbuilak, Irati Elorrieta (Alberdania, 2008) Orr.: 45] (Ereduzko Prosa Dinamikoa)
maitemindu (FlickrCC, apastor85)
du ad. (B) 1. Mastekatu. 2. (hed.) Hausnartu, gogoan erabili. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)
Sinonimoak: ad. Bizk.
[mastekatu] mastekatu, murtxikatu Ipar.
[hausnartu] buruan erabili, gogoan erabili, gogoeta egin, gogoetatu, gogoratu, hausnar egin, hausnartu, meditatu, oldoztu, pentsatu, gogaldu g.e., gogartu zah., kontsideratu zah. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)
Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):
es (1) masticar, mascar, triturar (2)Â reflexionar, meditar, pensar
fr (1) mastiquer, triturer (2) réfléchir, méditer
en (1) to chew (2) to ponder, to think
Goseak eta bero sapak eragindako zorabioak gauzak argi ikustea eragozten zidaten. Arrain txiki lehor eta zanpatu bat jaso nuen lurretik. Usain egin nion. Okagarria, horratik. Azala kendu nion, eta nazkaz murtxikatu. Zapore higuingarria zuen. Mamurtu eta mamurtu ari nintzen, ezin irentsirik. [Ogi hutsa, Mohamed Xukri / Arantzazu Royo (Igela, 2010) Orr.: 93)] (Ereduzko Prosa Dinamikoa)
Jakin berri nituenak mamurtu ezinik nengoen ni, itzuri egiten nintzaion nire amorrazioaren marmarra ez zen edozeri. [Ihes betea, Anjel Lertxundi (Alberdania, 2006)] (Ereduzko Prosa Gaur)
izond. Emakumezkoez mintzatuz, gazte sendo eta mardula.
Sinonimoak: izond. Bizk.
[morroskoren femeninoa] neska-puska (Adorez Sinonimoen Hiztegia)
(Chica) robusta. 
Ezagupidetxua egin dau neskatilla morroskana bategaz. Erkiag BatB 150. Morroskaneari, ostera, ez deutsa olakorik esan. Ib. 150. (Orotariko Euskal Hiztegia)
Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia eta Word Reference):
es mocetona
fr belle fille
en strapping girl
Hona hemen Deustuko kanaleko azkan asteotako protagonista, Lepatente beltxarga! Bai, ez da aise jakiterik klima aldaketak eragindakoa denetz, baina, morrosko edo morroskana hori -ez baitakit arra ala emea den- gurekin batera bizitzen geratu da lasai asko. [Beltxargaroa, EtnoMet (Aroaren berbaroak)]
izond. Altuera txikikoa eta lodi samarra dena, mozkote. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)
Sinonimoak: izond.
mozkote (Orotariko Euskal Hiztegia)
Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):
es rechoncho, -a, regordete, -a, retaco, -a, tapón
fr rondelet, -ette ; ramassé, -ée ; trapu, -e
en tubby, plump, dumpy
Bera gizon moztaka zabal bat zan. Salav 105. (Orotariko Euskal Hiztegia)
moztaka (FlickrCC, Neilwill)
iz. Musuketa, gaitzesgarri edo gehiegizkotzat hartua. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)
Sinonimoak: iz. g.e.
[musuketa] musukatze, musuketa (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)
Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):
es besuqueo
fr bécotage
en snog
Musukeria gustukoegia duzula uste dut!. (Elhuyar Hiztegia)
musukeria (FlickrCC, DavidMartynHunt)
izond. Aurpegi gorrikoa. Neska musugorria. (Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa)
musu-gorri edo musugorri izond. (Hiztegi Batua)
Sinonimoak: iz.
[jaistea] jauspen Ipar., jautsapen Ipar., jaitsaldi g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)
Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar Hiztegia):
es cara sonrosada
fr aux joues rouges
en rosy-faced, rosy-cheeked
Luze gabe baserritar musugorri gazte bat agertu zitzaigun haiek bere familiaren lurrak zirela eta ez genuela han kanpatzeko eskubiderik esatera. [Azukre xehea gatz larria, Mikel Hernandez Abaitua (Alberdania, 2010)] (Ereduzko Prosa Dinamikoa)
musugorri (FlickrCC, theqspeaks)
Gure aitak esaten zuen gure ama zenarengandik, eta bere senide guztiengatik, Mallabiako Gerea auzoko neskengatik oro har, talo aurpegia zeukatela: biribila eta euskalduna. 🙂
Talo aurpegia? Eta aitak taloak gustuko zituen, antza denez… Oso polita! 🙂
Maite and 
Reply