Recent Updates Page 2 Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Maite 11:17 pm on 2017/03/20 Permalink | Reply
    Tags:   

    urostasun 

    iz. Ipar. Dohatsutasuna, zoriontasuna. Ene iduriko, urostasunaren lehenbiziko gakoa, premiatsuena, maite duzun lan baten egitea da.  (Hiztegi Batua)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    urostasun, urustasun, urustarzun, irustasun. Felicidad. [O Birjina] hainbeste desir bero gure urustarzünaz formatü düzüna. Mercy 22. Hotan dago bizitze huntako urostasuna. CatLuz 29. Gaixtaginen biziak badirudi urusa, bainan haren urustasuna itxurazkoa da. Jaur 174. Mundu huntan ezta urustasun osorik. Gy 25. Zeen hoitan baitao bizitze huntako urustasuna eta bertzeko espeantza. Dv in BOEl 442. Sekulako gal diro / bere urostasuna. Bordel 145. Jende guzien urostasuna / eiten du karitateak. Etcham 237. Nolako urustasuna geure baitan! Hau bizitzearen zoriona! JE Ber 8. Zer urostasuna elgarri baiak eman ginituelarik! Etchebarne 96. v. tbn. GH 1966, 265.

    Sinonimoak: iz. Ipar.

        [dohatsutasuna]: zorion, zoriontasun, dohatsutasun Ipar., ontsatasun Ipar., dohakunde g.e., dohatasun g.e., dohatsuera g.e., ditxa zah., bonur Ipar. beh., dontsutasun Bizk. g.e., bienabenturantza Heg. zah.  (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es iz. (Ipar.) felicidad, dicha
    fr iz. (Ipar.) bonheur
    en iz. happiness
    port iz. (Ipar.) felicidade, fortuna

    Nolako urustasuna geure baitan! Hau bizitzearen zoriona! JE Ber 8 (Orotariko Euskal Hiztegia)

    urostasun (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 10:31 pm on 2017/03/19 Permalink | Reply
    Tags:   

    jaretasun 

    iz. g.er. Askatasuna. (Hiztegi Batua)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    jareitasun, jaretasun. Libertad. Gizakiaren aria ere, yaretasun-utsezkoa ezik, erdi-oldezko danik badasakegu. Ldi IL 125. Ez zeukanat bekaizkeririk ire yareitasunaz. Zait Sof 177. Norbere yaretasuna (libertad) iñori saltzeke. Etxde JJ 226.

    Sinonimoak: iz. g.e.

        [askatasuna]: askatasun, lokabetasun, libertate Ipar., haizutasun g.e., lokabe g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es libertad
    fr liberté, indépendance
    en liberty; freedom
    port liberdade

    Gazteek loturak dituzte, helduek, berriz, zenbait jaretasun. (Elhuyar Hiztegia)

    jaretasun (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 10:55 pm on 2017/03/18 Permalink | Reply
    Tags:   

    idus 

    iz. Erromatar egutegian, Idus, (idus, -uum) hilabetearen hamahirugarren eguna zen, ondorengo lau hilabeteetan izan ezik: martxoan, maiatzean, uztailean eta urrian. Azken hauetan, hilabetearen hamabosgarren eguna zen.  (Ikus Wikipedian Erromatar egutegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es Idus
    fr Ides
    en Ides, Idus, Eidus
    port Idos

    Guarda hadi martxoko Idusetatik[Martxoko idusak, Anjel Lertxundi (Hitz beste, 2017-03-18)] (Berria.eus)

    idus (Argazkia: Cesarren heriotza, Wikimedia Commons, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 11:39 pm on 2017/03/17 Permalink | Reply
    Tags:   

    desarmatu 

    ad. 1 du ad. Armak kendu, armarik gabe utzi. Desarmatu eta bentzutu duzu etsaia. 2 (Era burutua izenondo gisa). Apaiz, fraide eta serora desarmatuen garaitzailea. (Hiztegi Batua)

    Sinonimoak: ad.

        [armagabetu]: armagabetu (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es (1) du ad. desarmar (2) du ad. desarmar, desmontar
    fr du ad. désarmer
    en du ad. to disarm
    port desarmar

    Txetx Etxeberrik gaur Gara-ri emandako elkarrizketa batean esan du “ahal bada” Frantziako presidentetzarako hauteskundeen aurretik desarmatu nahi duela ETAk. [Apirilaren 8rako, ETA "erabat" desarmatuko da, Berria.eus (2017-03-17 )]

    desarmatu (Argazkia: berria.eus)

     
  • Maite 11:13 pm on 2017/03/16 Permalink | Reply
    Tags:   

    zamaketari 

    iz. Zamak garraiatuz bizibidea ateratzen duen langilea. Portuko zamaketariak. (Hiztegi Batua)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    Cargador. Baionan zamaketari bizi den Arrosako gizon bat. Herr 27-6-1961 (ap. DRA). Baiona bazter horietako judu, mariñel ala geltokiko zamaketari batzu. Larre ArtzainE 267.

    Sinonimoak: iz.

        [zamak garraiatuz bizibidea ateratzen duena]: soinkari, lepakari g.e.  (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es iz. cargador, -a, carguero, -a; descargador, -a
    fr iz. débardeur, docker ; chargeur, -euse
    en iz. [pertsona] loader; [portuan] docker, stevedore
    port iz. carregador, -a; (de barcos) estivador, -a

    Portuek normal aritu behar dutela esan die zamaketarien ordezkariei, eta akordio bat lehebailehen egin beharra dagoela. [Zamaketaren dekretua atzera bota du Espainiako KongresuakXabier Martin (Berria.eus, 2017-03-16)]

    zamaketari (Wikimedia Commons)

     
  • Maite 11:33 pm on 2017/03/15 Permalink | Reply
    Tags:   

    elauso 

    iz.  Ipar. Elur-jausia. Elauso handiak jaisten baitira mendi kaskoetatik amilka eta punpaka. (Hiztegi Batua)

    Orotariko Euskal Hiztegian

    elauso. v. elurrauso. elurrauso (BN, S; Foix ap. Lh), elauso (-lh- BN; T-L), elur-lauso (L-ain), eluaso (G-goi), elur-oso (S-saug), eluoso. Ref.: A (elurrauso, elhur-auso, elhauso, elur-lauso); Lh (elhur-auso, elhur-oso); JMB At (eluaso).

    1. Avalancha de nieve, alud. Ez xoilki hitzaren gatik, bainan elhauso edo elhur montoin handiak jausten baitira anbilka eta punpaka. Herr 24-2-1955 (ap. DRA). Elhurra mendi kaskoetarik jausten eta amiltzen hasiz geroz, gero eta trunpiltzenago da, elhauso alimale batzu porkatzen baitira azkenean. Herr 8-1-1959, 1. Sagar-Saron iragaiten intzaur-oihanetan barrasta gaitza eginez, uraste izigarri edo eluoso handiek bezala, gero urruntzeko uhainka-uhainka. Herr 3-12-1964, 4.

    2. elurroso (AN-5vill, S; -lh- Lander (S) ap. DRA), elur-lauso (B), elur-lauzo (BN-baig ), elur-laso (AN-5vill). Ref.: A (elurroso); Satr VocP (lauzo); Gte Erd 89; Izeta BHizt2 (lauso). “Remolino de nieve y aun su aglomeración” A. “Ventisquero” Lander (ap. DRA). “Ventisca” Satr VocP. “Elur lasoa ari du” Gte Erd 89. “Mendi zoko oietan elur lausoak” Izeta BHizt2.

    Sinonimoak: iz. Ipar.

        [elurbizia]: elurbizi, elur-jausi, elurbildu Naf. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es iz. (Ipar.) alud, avalancha
    fr iz. (Ipar.) avalanche de neige
    en iz. avalanche
    port iz. (Ipar.) avalanche, avalancha, alude

    Elauso handiak jaisten baitira mendi kaskoetatik amilka eta punpaka. (Hiztegi Batua)

    elauso (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
  • Maite 11:49 pm on 2017/03/14 Permalink | Reply
    Tags:   

    upategi 

    iz. Upeltegia. Jendeak nahi duena esango du, baina, ardo kontuetan, upategi klasikoak nahiago. (Hiztegi Batua)

    Sinonimoak: iz.

        [upeltegia]: soto, upeltegi, bodega Heg. beh., xai Ipar. g.e. (UZEIren Sinonimoen Hiztegia)

    Beste hizkuntza batzuetan (Elhuyar eta Word Reference hiztegiak):

    es lugar donde se hallan las cubas; bodega; tonelería
    fr chai
    en (wine) cellar
    port adega, tanoaria

    Jendeak nahi duena esango dik, baina, ardo kontuetan, upategi klasikoak nahiago. [Gezurrak, gezurrak, gezurrak, Iban Zaldua (Erein, 2001) (Ereduzko Prosa Gaur)]

    upategi (Gaurko hitza, Domeinu Publikoa)

     
c
Compose new post
j
Next post/Next comment
k
Previous post/Previous comment
r
Reply
e
Edit
o
Show/Hide comments
t
Go to top
l
Go to login
h
Show/Hide help
shift + esc
Cancel